8. Sınıf 5. Ünite Basit Makineler: Makaralar Konu Anlatımı Dnz Hoca 10

8. Sınıf 5. Ünite Basit Makineler: Makaralar Konu Anlatımı

Basit makine olarak kullanılan makaralar iki çeşittir:

Sabit Makaralar

Hareketli Makaralar

Sabit Makaralar

Bir yere sabitlenmiş sadece kendi etrafında dönen makara sistemleridir. Tavana, tabana, duvara (sağ ve sol) olarak sabitlenebilir.

via GIPHY

Sabit Makaraların Özellikleri:

  • Makara bir yere(tavan – taban- sağ – sol) sabitlenmiştir. Yukarı – aşağı, sağa ve sola hareket etmez.
  • Etrafına dolanan ip çekilirse makara sadece kendi etrafında dönme hareketi yapar.
  • Sabit makaralar kuvvetin yönünü değiştirir.
  • Sabit makaralarda Kuvvet Kazancı- Kaybı yoktur
  • Sabit makaralarda Yol kazancı – kaybı yoktur.
  • Asılan yük, kendi ağırlığındaki kuvvet ile çekilir. Yani yük kuvvete eşittir.
  • Sabit makaralar iş kolaylığı sağlar. İş ve Enerjiden kazanç sağlamaz.

Hareketli Makaralar:

Çevresindeki ip çekilince aşağı yukarı sağa ve sola hareket edebilen makaralara denir.

Hareketli Makaranın Özellikleri:

  • Makara bir yere sabitlenmemiştir. Yukarı aşağı, sağa sola hareket edebilir.
  • Etrafına dolanan ip çekilirse makara yukarı aşağı sağa sola yük ile beraber hareket edebilir.
  • Hareketli makaralarda yükün ağırlığı iki ipe dağıldığı için kuvvet kazancı, yol kaybı vardır.
  • Hareketli makaralar kuvvetin yönünü değiştirmez.
  • Kuvvetin değeri yükün yarısı kadardır.
  • Hareketli makaralarda iş ve enerjiden kazanç yoktur.

UYARI: Kuvvetten ne kadar kazanç varsa yoldan da o kadar kayıp vardır. Hareketli makaralarda kuvvetten kazanç 2 kat iken yoldan kayıp da 2 kattır. Yani 40 N’luk bir yük 20 N’luk kuvvet ile yukarı çekilir fakat yükü 1 metre yükseltmek için ipi 2 metre çekmek gerekir.

Palangalar:

Hareketli ve sabit makaraların birlikte oluşturduğu basit makinelere denir. Bileşik makara sistemi de denir.

Palangaların Özellikleri:

  • Sabit ve hareketli makaralardan oluşur.
  • Palangalarda tek ip kullanılır.
  • Makara ağırlıkları ihmal edildiğinde kuvvet kazancı sağlar.
  • Palangalarda hareketli makaralar bulunduğu için yol kaybı vardır.
  • Kuvvetin yönünü değiştirebilir/değiştirmeyebilir de.
  • Palangayı oluşturan makaraların sayısı (özellikle hareketli makaraların) ve ipin hangi yöne çekildiği kuvvet kazancını etkiler.
  • Palangalarda kuvvet bulunmak isteniyorsa; YÜK, YÜKÜ YUKARI ÇEKEN İP SAYISINA BÖLÜNÜR.
  • Palangalarda Yük bulunmak isteniyorsa; KUVVET, YÜKÜ YUKARI ÇEKEN İP SAYISI İLE ÇARPILIR.
  • Palangalarda, Hareketli makaraları yukarı çeken ip sayısı kuvvet kazancına eşittir.

İPUCU: Palangaların en önemli noktası YÜKÜ YUKARI ÇEKEN İP SAYISIDIR. Yükü yukarı çeken ip sayısı Hareketli makaraların etrafındaki iplerdir.

14 yorumlar

  1. mükemmel sayenizde anladım ✌

  2. lgsye_çalış_*

    bence iyiydi ve şu var ben palangalarda ipi saymıyodum o yuzden yanlış yapıyormuşum şimdi sayenizde yanlışlarımı anladım

  3. Derste anlamamıştım mükemel anlatmısın tesekur ederim

  4. tesekur ederiim hocam.

  5. Çok işime yaradı. Emeğinize sağlık.

  6. Çok sağolun şimdi çok daha iyi anladım

  7. Hocam çok iyi anlatmışsınız, muğlak hiç bir nokta bırakmadan emeğiniz için çok sağolun, özümseterek anlatmak öğretmek budur

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.